« ሳዑዲ አረቢያ የኒዩክሌር ስምምነቱን ለማግኘት እስራኤልን በሀገርነት መቀበል አለባት» ዶናልድ ትራምፕ

- Advertisement -

አሜሪካ ከሳዑዲ አረቢያ ጋር በሲቪል ኒዩክሌር ኃይል ልማት ዙሪያ ያደረገችው ስምምነት ተፈጻሚ የሚሆነው ሪያድ እስራኤልን በሀገርነት አውቃ «የአብርሃም ስምምነት» (Abraham Accords) አካል ስትሆን ብቻ መሆኑን የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ አስታወቁ።

ፕሬዝዳንት ትራምፕ ትሩዝ ሶሻል በተሰኘው የማህበራዊ ትስስር ገጻቸው ባሰፈሩት መልእክት፣ «ለወታደራዊ ዓላማ የማይውለውና ምንም ዓይነት የዩራኒየም ማበልጸግን የማያካትተው የሲቪል ኒዩክሌር ስምምነታችን የሚጸድቀው ሳዑዲ አረቢያ ታላቁንና ስኬታማውን የአብርሃም ስምምነት ስትቀላቀል ብቻ ነው» ብለዋል።

የኋይት ሀውስ የፕሬስ ፀሐፊ ካሮሊን ሌቪት በበኩላቸው ፕሬዝዳንት ትራምፕ ይህንን ቅድመ ሁኔታ ለሳዑዲ መሪዎች ቀደም ሲል ደጋግመው ገልጸውላቸው እንደነበር ተናግረዋል። «ሳዑዲ አረቢያ ስምምነቱን የማትቀበል ከሆነ የአሜሪካና ሳዑዲ የኒዩክሌር ውል ይሰረዛል» ያሉት ሌቪት በጉዳዩ ላይ ከሳዑዲ ወገኖች ጋር ውይይቱ እንደሚቀጥል ገልጸዋል።

እስራኤል በበኩሏ የትራምፕን መግለጫ በአዎንታዊ ጎኑ ተቀብላዋለች። የጠቅላይ ሚኒስትር ብንያም ኔታንያሁ ቢሮ ባወጣው መግለጫ

ሳዑዲ አረቢያ ስምምነቱን መቀላቀሏ «በመካከለኛው ምስራቅ ለሚመጣው ሰላም ታሪካዊ እርምጃ ነው» ብሏል። ምንም እንኳን መግለጫው ስለ ኒዩክሌር ስምምነቱ በቀጥታ ባይጠቅስም የሀገሪቱ ኢኮኖሚ ሚኒስትር ኒር ባርካት ቀደም ሲል ሳዑዲ አረቢያ ለሰላማዊ ዓላማ የሚውል የኒዩክሌር ኃይል ቢኖራት እስራኤል ልትቀበለው እንደምትችል ጠቁመው ነበር።

የፖለቲካዊ ውጥረት እና የባለሙያዎች ስጋት
ሳዑዲ አረቢያ እስካሁን ለትራምፕ ንግግር ይፋዊ ምላሽ አልሰጠችም። የሳዑዲ አልጋ ወራሽ እና ትክክለኛው የሀገሪቱ መሪ ልዑል ሙሐመድ ቢን ሰልማን ቀደም ሲል ሀገራቸው የኒዩክሌር ጦር መሣሪያ የመታጠቅ ፍላጎት እንደሌላት፤ ነገር ግን ቀጣናዊ ተፎካካሪዋ ኢራን ቦምብ ካደራጀች ሳዑዲም ያንኑ እንደምትከተል መግለጻቸው ይታወሳል።

በሌላ በኩል የስምምነቱ ዝርዝር ይፋ ባይሆንም የውጭ ፖሊሲ ባለሙያዎች ስጋታቸውን እየገለጹ ይገኛሉ። በ«ዲፌንስ ፕሮግራሞች» ጥናት ተቋም የመካከለኛው ምስራቅ ዳይሬክተር ሮዝመሪ ኬላኒክ እንደተናገሩት፣ አሜሪካ ማናቸውንም ሀገር በራሷ መሬት ላይ ዩራኒየም እንድታበለጽግ ፈቅዳ እንደማታውቅና አሁንም እንደዚህ ዓይነት ፍቃድ መስጠት አደገኛ መሆኑን አሳስበዋል። ነገር ግን የትራምፕ መግለጫ በስምምነቱ ውስጥ ምንም ዓይነት የዩራኒየም ማበልጸግ እንደማይኖር ጠቅሷል።

በቀጣይ የሁለቱ ሀገራት የሲቪል ኒዩክሌር የትብብር ስምምነት ለመጽደቅ ወደ አሜሪካ ኮንግረስ እንደሚላክ ተገልጿል።

Source: Yeneta Tube